Terugblik iScholenDag 2019

Op 10 oktober vond alweer de 8e editie van de iScholenDag plaats bij DENISE in Amsterdam. Binnen het thema ‘Onderwijs en ICT in een (inter-)nationaal perspectief’ was er een interessant programma vol workshops en inspiratiesessies samengesteld én werd de iScholenPrijs uitgereikt. In deze terugblik lees je de highlights van de dag.

Louise Jones: ICT als aanjager voor ontwikkeling
In de openingskeynote vertelde Louise Jones (independent consultant ICT in Learning) over de projecten die zij in Schotland uitvoerde om ICT in steeds meer scholen te integreren. Ze liet mooie voorbeelden zien van de persoonlijke groei die leerlingen in een aantal jaar doormaakten mede dankzij de inzet van ICT. Een van de belangrijkste lessen die Louise deelt is dat het niet gaat om de technologie zelf, maar je altijd moet starten met de vraag: “wàt willen we doen voor het leerproces?” En uiteindelijk blijft haar belangrijkste boodschap: “let your learners lead.” 

Gebruik van ICT in je les en zelf digitale lessen ontwikkelen
In de workshops gingen deelnemers aan de slag met digitale tools voor in de les. Zo werd er aandacht besteed aan programma’s als LessonUp en Google Classroom en hoe je deze kunt inzetten om digitale lessen te arrangeren, maar vooral ook, hoe kun je deze kunt delen met anderen. Ook kwamen in een workshop de nieuwste tools van Apple voorbij waar deelnemers meteen mee konden oefenen. 

Samenwerken met buitenlandse partners 
Vanuit het internationale perspectief in het programma deelden docenten Greetje Kranenburg en Carlijne Rijsdijk van het Insula College hun ervaringen uit het Erasmus+ Project waarin ze samenwerken met andere Europese partnerscholen. De sessie van Bob Hofman stond in het teken van samenwerking van Nederlandse scholen met Canada rondom het thema “75 jaar bevrijding.”

Lesbezoek, rondetafelgesprekken in het Open Café
Tijdens het Open Café werden er lessen bijgewoond op DENISE, kon je aanschuiven bij rondetafelgesprekken en demonstreerde leerlingen van Lumion hoe zij robotica en 3D-printers gebruiken op hun school. Er was een Apple Playground ingericht waar de nieuwste tools getest werden en waar deelnemers vragen konden stellen aan de experts van Apple.

Kerngroep en webinars
Ook werd er in het middagprogramma gebrainstormd over de thema’s en activiteiten voor de kerngroep van de iScholenGroep en werd er door deelnemers gestemd voor de onderwerpen voor de komende webinars.    

Kees van Amstel: ervaringen van een leraar
De iScholenDag werd afgesloten met een keynote van Kees van Amstel, cabaretier én docent die op grappige wijze het leven van een leraar schetste. Want zoals hij vertelde, ondanks alle ICT- middelen die je in de klas kunt inzetten, blijft de leraar de belangrijkste factor. Ook al gaat het leven van een leraar niet altijd over rozen…

David le Clercq wint iScholenPrijs 2019
Tijdens de iScholenDag 2019 werd voor de 6e keer de iScholenPrijs uitgereikt.

David le Clercq, docent geschiedenis op het Helen Parkhurst Almere mocht dit jaar de prijs in ontvangst nemen. David werd geroemd om zijn proactieve handelswijze binnen zijn eigen school: niet alleen door het gebruik van ICT in zijn lessen, maar ook door zijn rol als i-coach bij het begeleiden van zijn collega’s. Ook zijn bijdrage aan de vele webinars die hij voor de iScholenGroep heeft gehost, zorgde ervoor dat David als winnaar uit de bus kwam.

Daniëlle Verhoeven, docent natuurkunde van het Insula College, die ook genomineerd was voor de prijs, ontving lof over de passie en het enthousiasme die ze in haar school laat zien en over haar harde werk van het verrijken van haar lessen door het ontwikkelen van animaties en avatars. Door haar collega’s werd op deze dag nogmaals bevestigd dat Daniëlle een enorm doorzettingsvermogen heeft en nooit opgeeft.

Dank voor jullie komst!
We blikken terug op een weer een succesvolle iScholenDag waar deelnemers elkaar ontmoetten, waar er volop kennis werd gedeeld en waar iedereen geïnspireerd, geprikkeld en vol energie naar huis ging.

Webinar: Een tablet met toetsenbord is nog geen laptop – 10 december 2018

Het is op veel scholen een heikel punt: voor welk device kies je. Sommigen zweren bij Microsoft, anderen bij Google en weer anderen bij Apple. Sommigen willen per se een tablet, anderen een laptop. Maar er zijn er ook die zeggen dat het niet uitmaakt. Maak nou maar gewoon een keuze, gedoe komt er toch. Maar op basis waarvan maak je dan die keuze? Dat is wat in deze webinar centraal staat. 

Te gast is Leendert-Jan Veldhuyzen, bestuurslid van de iScholenGroep en rector van DENISE. Leendert-Jan is met zijn school een jaar geleden overgestapt van het ene device naar het andere. Hij vertelt over de achtergrond van zijn keuze en samen met hem gaan we in gesprek over criteria en over de do’s en don’ts. Meld je hier aan.

Tijd: maandag 10 december 19:45 – 20:30 uur.
Locatie: bij jou op de bank

Terugblik webinar ‘Zelf digitaal leermateriaal arrangeren’

Op 12 november ging docent Gerrit Zandbergen van het Drachtster Lyceum in gesprek met 12 docenten. In de webinar deelde hij zijn ervaringen over het werken met eigen (digitaal) lesmateriaal. Gerrit merkt dat het ontwikkelen van eigen lesmateriaal ervoor zorgt dat je loskomt van methodes en het samenwerken met andere collega’s stimuleert. 

Ook deelde Gerrit zijn ervaringen over het gebruik met LearnBeat waar hij en veel van zijn collega’s mee werken. Dit platform leent zich goed om lesmateriaal te delen en via metadatering ook op te zoeken. Op zijn school ervaren ze dat het prettig is om met een mix van digitaal materiaal en bestaande methodes te werken. 

 Bij het ontwikkelen van eigen (digitaal) lesmateriaal is ontwikkeltijd een belangrijke factor. Op het Drachtster Lyceum krijgen zo’n 20 collega’s ontwikkeltijd uit het Singelland Ontwikkelfonds die veelal op gezamenlijke studiedagen wordt ingezet. Benieuwd hoe dit precies werkt of heb je andere vragen aan Gerrit? Laat het ons weten via info@ischolengroep.org. 

Nieuwsbrief laatste info iScholenDag 5 oktober 2017

Beste deelnemer van de iScholenGroep,

Over twee dagen is het zover: de zesde iScholenDag!
Er zijn nog een aantal plaatsen beschikbaar!

In deze mail leest u meer informatie over hoe u zich kunt inschrijven voor de iScholenDag, de workshops en vindt u alle praktische informatie voor Lees “Nieuwsbrief laatste info iScholenDag 5 oktober 2017” verder

Van de voorzitter

KeesOp donderdag 1 oktober a.s. vindt op het Niftarlake College te Maarssen de jaarlijkse iScholenDag plaats. In deze nieuwsbrief vindt u het programma voor deze dag, dat geheel en al is samengesteld met het oog op de praktijk in de klas. Het moet een dag worden van, voor en door docenten. Wat betekent het voor mijn onderwijs als al mijn leerlingen in de les zijn uitgerust met een tablet of een laptop? Welke mogelijkheden biedt dat?

Als iScholenGroep is het van het grootste belang met elkaar op basis van de vele ervaringen op de diverse scholen een soort digitale didactiek te ontwikkelen. Het uitwisselen van ervaringen en ideeën is daarbij van groot belang.

Inmiddels neemt een groot aantal iSG-scholen deel aan de zogenaamde leerlabs, gevormd in het kader van het doorbraakproject onderwijs en ict. Het eerste enthousiasme op de scholen werd hier en daar enigszins getemperd door de magere financiering. De tijd die nodig is het een en ander te ontwikkelen zal voor het grootste deel uit het bestaande taakbeleid van de docenten moeten worden bekostigd.

Echt pijnlijk wordt het als we kijken naar de kosten van digitaal leermateriaal. Op veel scholen is men zeer geschrokken van het feit dat digitaal materiaal in de praktijk nu veel duurder uitpakt dan folio. Een gemiddeld schoolboek kost rond de 50 euro, exclusief 6% BTW (lage tarief) en gaat minstens vier jaar mee. De gemiddelde licentie op een digitale methode kost rond de 40 euro, exclusief 21% BTW en dient jaarlijks te worden betaald.

Voor veel scholen is dit uiteraard een zeer serieuze blokkade om werk te maken van de vernieuwing van het onderwijs met behulp van een grote inzet van ict. Zowel voor de uitgevers als voor de overheid ligt hier een taak deze blokkade te doorbreken.

Daarnaast blijft het wel weer interessant voor scholen om zelf digitaal materiaal te gaan maken, zoals op die Deense school die onlangs door 19 iSG-docenten werd bezocht. Lees het verslag in deze nieuwsbrief. Alle leerlingen werken daar voor elk vak met een iBook vol mooi materiaal dat door de docenten zelf is ontwikkeld. Beste educatieve uitgevers, zo kan het natuurlijk ook.

Kees van Domselaar

Column – Goede raad

BKMHet vijfde uur komt m’n gymnasiumbrugklas binnen. Wieger klampt mij al aan bij de deur van het klaslokaal, als ik mijn rol van ‘gastvrouw’ sta te vervullen en dus iedereen juist daar diep in de ogen kijk. Wieger kijkt ook mij aan, doet-ie anders nooit.

“Mevrouw, mijn tas ligt nog op het sportveld, want we hadden gym en toen had ik hem bij me en nu ligt hij daar dus nog, want ik ben hem vergeten.” “Heb je je boek wel bij je?” vraag ik hem en daarop schudt hij nee. “Maar dat is niet erg hoor mevrouw, ik kijk wel met Maartje mee.” Ik zucht en verzoek iedereen, ook Wieger, te gaan zitten zodat we kunnen beginnen.

Hij zit pal tegenover mij en ik zie hem schrikken als ik de klas vraag naast hun boek ook hun laptop te pakken. “Die zit ook in mijn tas mevrouw, weet u wel die nog op het sportveld ligt. Mag ik mijn tas nu gaan halen, want anders kan ik niet meedoen en stel dat hij gejat wordt, met m’n laptop erin.” Hij kijkt mij hoopvol aan en gaat er voor het gemak aan voorbij, dat hij dán ook niet mee kan doen met de les. Ik twijfel. Zijn Macbook Air zit in z’n tas en deze ligt op een plek waar iedereen bij kan. Goede raad is duur en ik geef hem toestemming z’n tas te halen. Na een belerend praatje tegen de klas over het opbergen van waardevolle spullen in je kluisje als je gaat gymmen vervolgen we de les.

Tijdens het achtste uur wanneer ik 3-vmbo aan de praat probeer te houden, wordt er dringend op de deur geklopt. Vrijwel direct gaat deze open en verschijnt een ietwat gehaaste en nerveuze Wieger. “Mevrouw, mevrouw, ligt mijn gymtas hier nog? Ik ben hem kwijt!” De klas, blij met een verzetje, grinnikt, Susan veert op. “Bedoel je deze soms? Hij lag onder mijn stoel.” Ietwat beschaamd neemt Wieger de tas in ontvangst, kijkt mij schuin aan en druipt bedremmeld af.

Monique van Brandwijk, docent Nederlands

Overzichtsdocument ontwikkelen visie personaliseren

In de ruim twintig jaar sinds de uitvinding van het world wide web is de hoeveel- heid informatie en het aantal leermiddelen voor leraren en leerlingen exponentieel toegenomen tot een omvang die twee decennia geleden nog onvoorstelbaar was. Een gemotiveerde leerling kan in luttele seconden informatie over vrijwel alle onderwerpen vinden, vaak in allerlei contexten en media. Daarbij is buitenschools leren eigenlijk net zo toegankelijk geworden als je eigen telefoon. Voor de meeste mensen is leren, zeker buiten de school, een zeer persoonlijke bezigheid.

Personaliseren in het Leren, een Internationale Schets - Kennisnet - Feb...

Recensie. Van struikelblok tot springplank: over onderwijs en ict.

van-struikelblok-tot-springplankDoor Michiel van Diggelen.

De meeste informatie die we nodig hebben is te vinden via onze laptop, tablet of mobiel. Maar in het onderwijs wordt vaak nog gedaan alsof alleen de docent en het leerboek informatie van betekenis kunnen doorgeven. De Informatie en Communicatie Technologie (ICT) heeft daar (nog) geen revolutie teweeg gebracht. De scholen zitten vaak met praktische problemen, maar ook met onderwijskundige. Er zijn te weinig methodes en men weet geen raad met de vrijheid die de nieuwe technologie aan de leerlingen biedt. Wat is de betekenis nog van een leraar als leerlingen alles zelf kunnen opzoeken, of menen dat te kunnen? En hoe zorg je ervoor dat de ICT op een school net zo betrouwbaar is als de verlichting of de verwarming?

Over deze en andere problemen schreef schoolleider Kees van Domselaar Van struikelblok tot springplank, een informatief en leuk boekje, waarin hij de ontwikkelingen op zijn school als uitgangspunt neemt. Enkele jaren geleden startte men hier het project laptop per leerling. Niet omdat de overheid daartoe dwong, maar omdat men het er als een goede oplossing zag voor een praktisch probleem: hoe kunnen we de moderne communicatiemiddelen dichter bij de leerling brengen. Zoals het voorheen normaal was dat leerlingen een rekenmachine meenamen naar school, zo nemen ze er nu een laptop of een tablet mee.

Van Domselaars boekje komt op het goede ogenblik nu bekend is geworden hoeveel geld er jaarlijks bij de overheid wordt weggegooid door ondeskundigheid op het gebied van ICT. In het onderwijs is het ook vaak huilen met de pet op. Volgens Van Domselaar werd ook in het onderwijs lange tijd gedacht dat ICT een soort hogere kennis vereiste. ICT-bedrijven maakten gebruik van de onwetendheid. Vanuit Den Haag kwamen er tegenstrijdige adviezen en de scholen werden aan hun lot overgelaten of gedwongen hetzelfde te doen. Totdat enkele scholen zelf het initiatief namen en de iScholenGroep (iSG) oprichtten, waar nu al bijna 60 scholen deel van uitmaken. Dit initiatief van onderop – een veenbrand – heeft veel succes. Van Domselaar is afkerig van centrale regie uit Den Haag, omdat daarmee uniformiteit op de loer ligt en scholen tegen hun zin aan de slag gaan, waardoor geldverspilling optreedt. Zijn advies is: ‘Faciliteer de scholen flink, op een betrouwbare wijze, stel hoge eisen aan hun opbrengsten (…) en geef ze verder de beste support, het volste vertrouwen en de grootste verantwoordelijkheid hun onderwijs op een eigen wijze te vernieuwen en te moderniseren en wel op een manier waarbij de inzet van technologie even vanzelfsprekend is als in andere sectoren van de samenleving’.

Gebruik van ICT wil volgens Van Domselaar niet zeggen dat een docent overbodig wordt. De laptop of de tablet zijn goede hulpmiddelen die ongekende mogelijkheden bieden. Leerlingen kunnen meerdere informatiebronnen gebruiken en het onderwijs kan rekening houden met verschillen tussen leerlingen. Die omschakeling kost echter veel tijd, waaraan het vaak ontbreekt. Uitgevers zijn terughoudend, omdat zij veel te verliezen hebben.

Van Domselaar wil van de school in geen geval een soort bio-industrie maken, waar iedere leerling – zoals een knorbeest in een stal – individueel via de laptop precies krijgt wat hij nodig heeft. De school blijft volgens Van Domselaar de plaats waar waarden worden bijgebracht als gemeenschapszin en waar jonge mensen leren om rekening met elkaar te houden en samen te werken. De interactie tussen leraar en leerling blijft de basis van goed onderwijs. Volgens Van Domselaar komt door het gebruik van ICT meer ruimte voor zingeving en zelfontplooiing.

Het boek van Van Domselaar is licht verteerbaar door de ironische toets die hij aanslaat. Hij geeft geen kant en klare antwoorden, maar laat zien hoe ver hij zelf is in het denken over deze kwestie. Hij daagt uit en wakkert een vuurtje aan bij de lezers. Dat maakt het boekje verplichte kost voor allen die zich afvragen of het ooit nog wat wordt tussen ICT en onderwijs.

Kees van Domselaar, Van struikelblok tot springplank. Over onderwijs en ICT. Ten Brink Uitgevers Meppel. 66 blz. ISBN /EAN 978-90-77866-30-6  Prijs € 9,95